گرایش جنسی چیست؟ انواع گرایش جنسی + عوامل تعیین کننده
گرایش جنسی یکی از مهمترین ویژگیهای شخصیتی هر انسان و تعیینکننده عوامل مهمی مانند رابطهی عاطفی و ازدواج اوست. افراد ممکن است به جنسیتهای مختلف، گرایشات و تمایلات مختلفی داشته باشند. در این مطلب به بررسی این مورد که گرایش جنسی چیست پرداخته و به چندین سؤال مهم در خصوص آن پاسخ خواهیم داد.
گرایش جنسی چیست؟
یک تمایل پایدار عاطفی و جنسی به شخص دیگر را گرایش جنسی میگویند. تمایلات و گرایشات جنسی بسیار متنوعاند و دستهبندیهای مختلفی دارند. بااینحال دستهبندیهای اصلی گرایش جنسی به شرح زیر هستند:
- دگرجنسگرا (Heterosexual): در این گرایش جنسی، فرد به جنس مخالف خود علاقه نشان میدهد و فقط تمایل به برقراری ارتباط عاطفی و جنسی با افرادی از جنس مخالف خود دارد.
- همجنسگرا (Homosexual): این گرایش به معنی تمایل فرد به افراد هم جنس خود است و این دسته افراد فقط با کسانی رابطهی عاطفی و جنسی برقرار میکنند که جنسیتی مشابه خودشان داشته باشند. همجنسگرایان خود به دودسته اصلی تقسیم میشوند:
- لزبین یا همجنسگرای زن (Lesbian)
- گی یا همجنسگرای مرد (Gay)
- دوجنسگرا (Bisexual): دوجنسگرایان به هر دو جنس موافق و مخالف، تمایلات عاطفی و جنسی دارند و میتوانند با هر دو جنسیت وارد رابطه شوند. البته این گرایش به این معنا نیست که فرد به هر دو جنسیت در حد یکسانی تمایل دارد و این مورد در بین افراد، متفاوت خواهد بود.
- هر جنسگرا (Pansexual): این دسته از افراد، میتوانند بهتمامی جنسیتها تمایل جنسی و عاطفی داشته باشند. این گرایش به طور معمول با دوجنسگرایی اشتباه گرفته میشود. افراد بایسکشوال یا دوجنسگرا، به هر دو جنسیت زن و مرد تمایل و علاقه نشان میدهند. اما در هر جنسگرایی، گرایش جنسی ارتباطی با جنسیت طرف مقابل نداشته و افراد جذب خود فرد و ویژگیهای شخصیتی او میشوند.
- بی جنس گرا یا بدون گرایش جنسی (Asexual): برای آگاهی کامل از این مورد که گرایش جنسی چیست، باید با افراد آسکشوال یا بی جنس گرا نیز آشنا شوید. برخی از افراد این دسته ممکن است تمایلات جنسی بسیار محدودی را تجربه کنند. درحالیکه بعضی دیگر هیچ میل جنسی از خود نشان نمیدهند. این افراد ممکن است روابط عاشقانه و عاطفی داشته باشند، اما رابطه جنسی را در آن تجربه نمیکنند.
چه عواملی تعیینکننده گرایش جنسی هستند؟
تاکنون تحقیقات نتوانستهاند تأثیر عامل خاصی را بر روی شکلگیری گرایش جنسی تأیید کنند. احتمالاً عامل خاصی وجود ندارد که بتواند به طور مستقیم گرایش جنسی فرد را تعیین کند، بااینحال برخی تحقیقات علمی، به تأثیر عوامل زیر اشاره کردهاند:
- ژنتیک: تحقیقات انجام شده بر روی افراد مختلف و یک سری مطالعات خاص بر روی دوقلوها نمایانگر این بوده است که ژنتیک میتواند تا حدود ۳۰ درصد بر روی تمایلات جنسی افراد مؤثر باشد. البته دانشمندان هنوز دراینخصوص مشغول به تحقیق هستند و مطالعات خود را گسترش میدهند.
- هورمونها: مطالعات گستردهای ثابتکننده این موضوع بودهاند که ویژگیهای جسمی و جنسی در دورههای مختلف زندگی تحتتأثیر هورمونها قرار میگیرند. یکی از مهمترین این تأثیرات، تغییرات هورمونی در زمان رشد جنین درون رحم مادر هستند که به دودسته برگشتپذیر و برگشتناپذیر تقسیم میشوند. برخی از دانشمندان در حال اثبات این موضوع هستند که یک سری تغییرات هورمونی داخل رحمی و برگشتناپذیر، گرایش جنسی افراد را تعیین میکنند.
مطالعات دیگری نیز نشان دادهاند که قرارگیری طولانیمدت مغز در سطح بالایی از هورمونهای جنسی، میتواند بر گرایش جنسی فرد در بزرگسالی مؤثر باشد. برای مثال دخترانی که برای مدت طولانی سطح آندروژن (هورمونهای جنسی مردانه) بالاتری داشتهاند، بهاحتمال بالاتری همجنسگرا خواهند بود.
- محیط زندگی: در خصوص اینکه نقش محیط زندگی بر گرایش جنسی چیست، نظرات ضدونقیضی میان صاحبنظران وجود دارد. برای مثال برخی معتقدند که تمایل به جنس موافق میتواند به دلیل حضور زوج همجنسگرا در اطرافیان بوده باشد و شخص با مشاهده این رابطه، تمایل داشته باشد که خودش نیز آن را تجربه کند. برخی دیگر نیز ادعا میکنند که داشتن مشکلات و اختلافات زیاد با والد غیرهمجنس، میتواند منجر به ایجاد تمایلات همجنسگرایی در فرد شود. بااینحال این مسائل به طور علمی تأیید نشدهاند و همچنان گفته میشود که بعید است محیط خانوادگی و اجتماع، نقشی در تمایلات جنسی داشته باشد.
افراد چگونه گرایش جنسی خود را متوجه میشوند؟
بسیاری از افراد در همان دوران نوجوانی متوجه گرایش جنسی خود میشوند. برای درک این مورد لزومی به داشتن رابطه جنسی نیست و از افکار و فانتزیهای ذهنی و مواردی که برای فرد دارای جاذبه جنسی هستند، میتوان تمایلات او را تشخیص داد. برخی تصور میکنند که برای تشخیص گرایش جنسی، آزمایش و یا تست خاصی وجود دارد. درحالیکه اینگونه نیست. البته برخی از پرسشنامههای طراحی شده دراینخصوص میتوانند راهنمای فرد برای درک بهتر تمایلات و گرایشات جنسیاش باشد.
بهخاطر داشته باشید که برای تصمیم قطعی در خصوص گرایش جنسی، فرد باید از نظر ذهنی و جسمی به بلوغ کامل رسیده باشد و در صورت لزوم با یک روانشناس متبحر نیز مشورت کند. تبلیغات رسانه و برخی از فیلمها، کتابها و… ممکن است که هیجانات فرد را بر او غالب کرده و موجب شوند که گمان کند همجنسگراست، درحالیکه واقعیت اینگونه نیست.
آیا راهی برای تغییر گرایش جنسی وجود دارد؟
برخی از افراد پس از تشخیص این مورد که گرایش جنسی چیست، ممکن است به علت شرایط فرهنگی و مذهبی و یا فشارهای خانوادگی، تمایلات و گرایش جنسی خود را پنهان کرده و آن را ابراز نکنند. اما از نظر کارشناسان، این مسئله امری ذاتی بوده و تغییر آن ممکن نیست. امروزه در برخی از کشورها، افرادی که دارای گرایشی به غیر از دگرجنسگرایی هستند را برای تغییر گرایش و اصطلاحاً درمان، نزد پزشک و روانپزشک و درمانگر میبرند. بااینحال این امر مؤثر نخواهد بود و تنها منجر به آزار شخص و تلاش بیشتر او برای پنهانکردن تمایلات خود میشود.
در برخی از موارد نیز نیاز به بررسی بیشتر هویت جنسی فرد وجود دارد. هویت جنسی به این معنی است که فرد فارغ از وضعیت فیزیکی و اندام جنسی خود، چه احساسی در مورد جنسیت خود دارد و خود را از چه جنسیتی احساس میکند. گاهی اوقات ممکن است افراد ترنس (transgender) باشند، یعنی هویت جنسی آنها بااندام جنسیشان تفاوت داشته باشد. این مورد بر گرایش جنسی تأثیر زیادی دارد و باید در بررسی شده و در صورت لزوم با انجام مواردی مثل جراحی و مصرف دارو اصلاح شود.
جمعبندی
در این مطلب به بررسی کامل گرایش جنسی پرداختیم و نکات ارزندهای نیز دراینخصوص بیان کردیم. بهخاطر داشته باشید که گرایش جنسی بخش مهمی از هویت و شخصیت هر انسان است و با پذیرش آن میتوان زندگی خوب و موفقی را تجربه کرد. درصورتیکه شما در خصوص گرایش و یا تمایلات جنسی خود با سؤال و یا ابهامی روبهرو هستید، بهتر است با یک روانشناس مورداعتماد صحبت کنید.
منابع:
💬 نظر شما درباره این مطلب چیست؟
